Chính quyền bó tay nạn trộm cát sông Văn Úc

Để có cát san lấp đường cao tốc Hà Nội-Hải Phòng, hàng trăm tàu khai thác cát trái phép đã rút ruột sông Văn Úc gây sạt lở nhưng chính quyền bất lực.

Từ lâu người dân xã Quang Hưng, huyện An Lão (Hải Phòng) quen với việc la hét, xua đuổi các tàu đến hút cát trái phép ở vùng sông này.

Lộng hành

Giữa trưa, nhiều người trong thôn Câu Thượng, xã Quang Hưng nghe tiếng động cơ của ba con tàu đang lừ lừ tiến lại rồi chia nhau chiếm cứ khúc sông, chuẩn bị cho một ca rút ruột lòng sông Văn Úc.

Anh Đỗ Văn Tuyền từ trong xóm bãi chạy ra bãi sông, nơi anh khai hoang khu đầm. Nhiều người dân trong xóm cũng kéo ra cùng anh Tuyền la hét, vung tay xua đuổi chiếc tàu cát. Mặc kệ người la, con tàu vẫn điềm nhiên rút cát từ lòng sông lên khoang. Anh Tuyền và những người hàng xóm bực bội vác gạch đá ném về phía tàu cát nhưng không tới. Lát sau, họ đành bất lực quay về. “Tàu cát khoét sâu vào mé sông khiến bờ đầm nhà tôi bị sạt lở nham nhở, vỡ đầm lúc nào không biết” - anh Tuyền bức xúc.

Anh Tuyền cho hay cả xóm bãi ngày nào cũng chịu sự tra tấn bởi tàu cát. Khúc sông này lúc nào cũng có hàng chục tàu thay nhau hoành hành. Cả ngày lẫn đêm dân xóm bãi phải sống chung với tiếng nổ rền vang của tàu cát. Lòng sông bị rút ruột khiến hàng trăm gốc tre chắn sóng mé sông cứ mất dần. Đầm ao, đồng màu bị sạt lở. Cũng như anh Tuyền, nhiều hộ dân đành bỏ đầm hoang vì sợ sạt lở.

Hình ảnh Chính quyền bó tay nạn trộm cát sông Văn Úc số 1

Tàu cát tập kết đầy các bến bãi ven sông tại chân cầu Khuể, xã Chiến Thắng, huyện An Lão. Ảnh: HH

Dân xóm bãi dùng đủ mọi cách từ la hét, ném đá đến báo chính quyền nhưng cũng chẳng ăn thua. “Chúng tôi báo lên xã, công an xã tới thì tàu họ chạy ra giữa sông, sau đó quay lại ngang nhiên hút cát. Có hôm chúng tôi ném đá, trên tàu họ cũng ném trả. Kết quả chúng tôi bó tay nhìn đầm bãi sạt lở từng ngày” - anh Tuyền nói.

Bãi bồi ven sông thuộc địa phận xã Quang Hưng mấy năm nay luôn là tâm điểm tấn công của các tàu cát. Mỗi ngày có hàng chục tàu cát trọng tải 300-500 tấn thi nhau quần thảo khiến cho bãi sông dài hàng trăm mét bị sạt lở, nhiều hecta đồng màu đã biến mất. Chính quyền xã nhiều lần ra tay truy quét tàu cát nhưng không ngăn chặn nổi hệ quả là đầm bãi, bờ sông của 11 xã ven sông bị đe dọa nghiêm trọng.

Dẹp không được?

Theo UBND huyện An Lão, từ năm 2009, tình trạng khai thác cát trái phép trên sông diễn biến phức tạp với hàng trăm tàu trọng tải 300-500 tấn. Có lúc trên một khúc sông vài trăm mét có mấy chục tàu cát hoạt động. Huyện An Lão xác định lượng tàu cát tăng đột biến và hoạt động ngang nhiên là nhằm khai thác cát phục vụ cho gói thầu san lấp mặt bằng dự án đường cao tốc Hà Nội-Hải Phòng.

Ông Đào Văn Tần, tổ trưởng tổ liên ngành kiểm tra xử lý tàu khai thác cát trái phép, nói: Rất khó ngăn chặn việc khai thác cát trái phép ở đây. Ba năm nay tổ đã bắt giữ và xử lý hơn 60 tàu nhưng sau khi bị phạt, các tàu này lại tiếp tục hoạt động. Các chủ tàu có đủ chiêu trò để né lực lượng chức năng như làm mờ biển số, thay đổi địa điểm, giờ giấc hoạt động, cắt cử người cảnh giới… Khi bị kiểm tra, chủ phương tiện còn chống đối, bỏ chạy. Kiểm tra ở khu vực này thì họ chuyển sang khu vực khác, kiểm tra gắt ban ngày thì họ hút cát ban đêm...

Cái khó nữa là sau khi bắt giữ các phương tiện vi phạm lại không có nơi để giữ nên sau vài ngày xử phạt lại thả tàu và họ tiếp tục vi phạm. “Nhu cầu cung ứng cát đen phục vụ dự án đường cao tốc rất lớn nên khó có thể ngăn chặn triệt để. Muốn hạn chế tác động của việc khai thác cát trái phép, cần có quy hoạch vùng cho các tàu khai thác, như vậy vừa thu được thuế tài nguyên vừa dễ quản lý” - ông Tần nói.

HUY HOÀNG

Nguồn : Pháp Luật Thành Phố