Trang chủ » Tin tức » Thế giới
Thứ năm, 20/06/2019 11:27 (GMT 7)

Những thông tin chấn động từ báo cáo vụ sát hại nhà báo Khashoggi

Báo cáo độc lập của LHQ cho thấy các quan chức Arab Saudi đã lên kế hoạch thực hiện vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi và che giấu trước cộng đồng quốc tế.

Dưới đây là những điểm chính trong báo cáo độc lập đầu tiên vụ sát hại Jamal Khashoggi. Báo cáo viên đặc biệt của Liên hợp quốc Agnes Callamard đã chỉ ra những bằng chứng chi tiết cho thấy các quan chức Arab Saudi không chỉ lên kế hoạch ở mức độ cao nhất và thực hiện vụ giết người, họ còn có kế hoạch cẩn thận để che giấu cộng đồng quốc tế một cách tốt nhất.

Mohammed bin Salman chịu trách nhiệm và cần bị điều tra

Báo cáo kết luận rằng vụ giết người do các quan chức đại diện cho Arab Saudi lên kế hoạch, tổ chức và thực hiện. Theo luật nhân quyền quốc tế, điều đó có nghĩa là trách nhiệm cuối cùng thuộc về hoàng gia Saudi, người đứng đầu thực tế là Thái tử Mohammed bin Salman (MBS). Báo cáo cho biết có "bằng chứng đáng tin cậy để cơ quan có thẩm quyền điều tra thêm" về "ngưỡng trách nhiệm hình sự" của thái tử.

Các quan chức Saudi đã nói dối Khashoggi trước khi giết ông ấy

Sau khi Khashoggi vào lãnh sự quán ngày 2/10/2018, các quan chức Saudi nói với ông rằng Interpol đã ra lệnh gửi ông tới Arab Saudi. Khashoggi cãi lại rằng không hề có lệnh nào như vậy từ Interpol. Các quan chức Saudi đã chỉ thị Khashoggi nhắn tin cho con trai ông để sự biến mất của ông ít đáng nghi hơn. Khi ông từ chối hợp tác, các quan chức này đã đe dọa: "Nhắn đi ông Jamal. Nhanh lên. Giúp chúng tôi thì chúng tôi có thể giúp ông bởi cuối cùng, chúng tôi cũng đưa ông trở lại Arab Saudi. Nếu ông không giúp chúng tôi, ông biết điều gì sẽ xảy ra rồi đấy. Hãy để vấn đề này có một kết thúc tốt đẹp".

Những thông tin chấn động từ báo cáo vụ sát hại nhà báo Khashoggi 1Nhà báo Khashoggi bị sát hại dã man, cho đến nay vẫn chưa tìm được hài cốt. Ảnh: CNN

Khashoggi bị đánh thuốc an thần và làm chết ngạt

Ngay sau cuộc cãi vã về việc nhắn tin cho con trai, Khashoggi nghi ngờ có điều gì đó không ổn. "Có một cái khăn. Các người định đánh thuốc tôi?". Các quan chức đáp lại: "Chúng tôi sẽ gây mê cho ông".

Báo cáo nói rằng ngay sau đó, có tiếng giằng co rõ ràng. Các quan chức Saudi nói rằng: "Ông ta ngủ chưa", "Ông ta ngóc đầu lên", "Ấn tiếp đi. Ấn ở đây, đừng bỏ tay ra, ấn đi". Các quan chức tình báo Thổ Nhĩ Kỳ tin rằng điều này cho thấy Khashoggi đã bị đánh thuốc mê và làm chết ngạt bằng túi nilon.

Kế hoạch phân xác Khashoggi được thảo luận trước khi ông vào lãnh sự quán

Theo các bản ghi âm của Callamard, chỉ vài phút trước khi Khashoggi vào lãnh sự quán, hai đặc vụ Saudi đã thảo luận về những gì được cho là kế hoạch phân xác để che giấu vụ việc. Một trong hai người này đã hỏi liệu "có thể bỏ thân vào một cái túi không?". Người kia đáp lại: "Không, quá nặng" trước khi hy vọng việc này dễ dàng vì "các khớp sẽ được tách ra". Những bình luận sinh động khác mô tả kế hoạch là "lấy túi nilon và cắt nó thành nhiều mảnh". Kết thúc phần báo cáo này, hai người đàn ông hỏi nhau "vật hiến tế" đã đến chưa.

Vụ giết người được thực hiện trong bí mật nghiêm ngặt

Ngày 1/10/2018, các quan chức Saudi trong lãnh sự quán đã thảo luận về chi tiết vụ giết người sẽ diễn ra ngày hôm sau. "Một ủy ban từ Arab Saudi sẽ đến vào ngày mai, họ sẽ có một vài việc phải làm tại Lãnh sự quán". Họ được tự do làm việc mà không bị phát hiện. Theo các nhân chứng, Tổng lãnh sự đã ra lệnh những nhân viên không phải người Saudi không cần đi làm vào ngày xảy ra vụ giết người hoặc là phải rời cơ quan vào buổi chiều. Các nhân chứng khác cho biết họ được lệnh vẫn ở văn phòng và không rời khỏi lãnh sự quán vì có những vị khách đặc biệt.

Kế hoạch giết người bắt đầu vào ngày 28/9

Khashoggi đã đến lãnh sự quán vào ngày 28/9 để lấy tài liệu xác nhận mình chưa kết hôn. Nhờ vậy ông mới có thể kết hôn hợp pháp với vị hôn thê của mình Hatice Cengiz. Ông đồng ý với nhân viên lãnh sự quán là sẽ trở lại vào ngày 2/10 để lấy tài liệu.

Tối hôm đó, Mohammed Alotaibi, tổng lãnh sự Arab Saudi tại Istanbul đã gọi điện cho một người không rõ danh tính. Ông nói với người này rằng "người đứng đầu an ninh nhà nước đã gọi cho tôi và họ đã có phân công nhiệm vụ. Họ yêu cầu bất cứ ai trong nhóm của ông để làm một một nhiệm vụ đặc biệt".

Chỉ chưa đầy một giờ sau cuộc điện thoại này, Aoltaibi đã nói chuyện với nhân viên lãnh sự. Ông ta nói: "Vâng, có một khóa huấn luyện khẩn ở Riyadh. Họ đã gọi cho tôi từ Riyadh. Họ nói với tôi là cần một quan chức về nghi thức. Nhưng vấn đề là phải cực kỳ bảo mật. Không ai được biết cả, kể cả bạn bè của mọi người".

Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ có thể không biết trước sự việc

Một tuyên bố đã được lặp lại nhiều lần trong vụ này đó là Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ có nhiệm vụ bảo vệ Khashoggi theo luật quốc tế. Cả hai nước đã theo dõi hành vi của Saudi và đều bị cáo buộc không bảo vệ được nhà báo.

Báo cáo cho thấy có nhiều khả năng tại thời điểm đó, không nước nào biết được âm mưu này. Nhưng dựa trên việc thu thập thông tin tình báo của mình, cả Mỹ lẫn Thổ Nhĩ Kỳ lẽ ra nên điều tra thêm trong giai đoạn trước khi vụ giết người xảy ra.

Việc xét xử của Saudi nên dừng lại

Báo cáo nói rằng việc xét xử của Saudi nên dừng lại do họ không xác định được tiêu chuẩn quốc tế của những vụ xét xử này. Callamard nói rằng danh tính những người bị xét xử cũng như các cáo buộc chống lại họ chưa được công bố. Phiên tòa cũng đang diễn ra sau cánh cửa đóng kín.

Các quốc gia LHQ có thể gây ra án oan

Callamard nói rằng trong khi chính phủ Arab Saudi mời các thành viên của Hội đồng Bảo an LHQ tới tham dự một vài phiên điều trần, thì có điều kiện là không được tiết lộ bất cứ chi tiết nào. Báo cáo lưu ý rằng việc đồng ý với các điều kiện trên, các quan sát viên đã đồng ý với điều khoản không cung cấp "sự xác nhận đáng tin" của phiên xử hay điều tra. Điều này có thể dẫn tới oan sai khi xử án.

Thế giới nên trừng phạt MBS

Trong báo cáo, Callamard cho rằng các biện pháp trừng phạt quốc tế dành cho Saudi hiện nay là chưa đủ. Mohammed bin Salman và các tài sản cá nhân của ông ta nên trở thành mục tiêu của các lệnh trừng phạt cho tới khi có bằng chứng chứng thực ông không phải chịu trách nhiệm cho vụ giết người này.

Tin Liên Quan
Bảo Linh (Theo CNN)
Nguồn: Tin Mới - Tinnhanhonline.vn
Bạn Có Thể Quan Tâm
Cùng chuyên mục